स्वामी समर्थ सारामृत पारायण कसे करावे? संपूर्ण विधी आणि नियम
स्वामी समर्थांची कृपा संपादन करण्याचा सर्वात प्रभावी मार्ग म्हणजे 'श्री स्वामी समर्थ सारामृत' ग्रंथाचे पारायण होय.
अक्कलकोट निवासी श्री स्वामी समर्थ महाराज हे साक्षात दत्तात्रयाचे अवतार आहेत. त्यांच्या अगाध लीलांचे वर्णन विष्णू कवींनी 'श्री स्वामी समर्थ सारामृत' या ग्रंथात २१ अध्यायांच्या माध्यमातून केले आहे. अनेक भक्तांना आपल्या आयुष्यातील कठीण प्रसंगात या ग्रंथाच्या पारायणाने प्रचिती आली आहे. आजच्या या विशेष लेखात आपण पारायणाची शास्त्रोक्त पद्धत जाणून घेणार आहोत.
१. सारामृत पारायणाची पूर्वतयारी
कोणत्याही आध्यात्मिक कार्यासाठी मानसिक शुद्धता आणि शारीरिक स्वच्छता आवश्यक असते. पारायण सुरू करण्यापूर्वी घरातील देवघर स्वच्छ करावे. स्वामींच्या फोटोला किंवा मूर्तीला अत्तर लावून सुगंधी फुलांनी सजवावे. पारायणासाठी एक स्वतंत्र चौरंग किंवा पाट घ्यावा, त्यावर लाल किंवा पिवळे वस्त्र अंथरावे.
२. पारायणाचे विविध प्रकार
पारायण आपल्या सोयीनुसार आणि संकल्पानुसार खालीलपैकी कोणत्याही एका पद्धतीने करता येते:
- एकदिवसीय पारायण: एकाच दिवसात पूर्ण २१ अध्याय वाचणे. हे शक्यतो गुरुवारी किंवा पौर्णिमेला केले जाते.
- तीन दिवसीय पारायण: दररोज ७ अध्याय याप्रमाणे ३ दिवसात पूर्ण करणे.
- सात दिवसीय पारायण (सप्ताह): दररोज ३ अध्याय याप्रमाणे ७ दिवसात पूर्ण करणे.
३. पारायणाचा विधी: पायरी दर पायरी
- आचमन आणि प्राणायाम: वाचनाला बसण्यापूर्वी तीन वेळा पाणी पिऊन आचमन करावे आणि मन शांत करावे.
- संकल्प: उजव्या हातात पाणी घेऊन आपली इच्छा किंवा 'निस्सीम भक्तीसाठी सेवा करत आहे' असा संकल्प सोडावा.
- दीपप्रज्वलन: पारायण संपेपर्यंत तुपाचा किंवा तेलाचा दिवा अखंड जळत राहील याची काळजी घ्यावी.
- गणेश पूजन: सुरुवातीला गणपती बाप्पाचे स्मरण करावे आणि त्यानंतर स्वामींचे ध्यान करावे.
- वाचन: अध्याय वाचताना स्पष्ट उच्चार करावेत. मनात कोणताही कुतर्क न आणता स्वामींच्या लीलांचे स्मरण करावे.
४. पारायणाचे कडक नियम
पारायणाचे फळ मिळण्यासाठी काही नियम पाळणे अनिवार्य आहे:
- पारायण काळात सात्विक आहार घ्यावा (मांसाहार, कांदा, लसूण टाळावा).
- ब्रह्मचर्याचे पालन करावे.
- जमिनीवर झोपणे उत्तम मानले जाते.
- कोणाचीही निंदा-नालस्ती करू नये आणि कुणावरही रागावू नये.
- पारायण सुरू असताना मध्यंतरी उठू नये.
५. पारायणाची फलश्रुती
श्री स्वामी समर्थ सारामृत ग्रंथाचा २१ वा अध्याय हा फलश्रुतीचा अध्याय आहे. या ग्रंथाच्या वाचनाने अशक्य गोष्टी शक्य होतात. ज्यांच्या विवाहात अडथळे येत आहेत, ज्यांना संतान प्राप्ती हवी आहे किंवा ज्यांचे आर्थिक व्यवहार अडकले आहेत, अशा भक्तांना या पारायणाने मार्ग सापडतो. सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, भक्ताला मानसिक शांती आणि स्वामींचे सानिध्य लाभते.
💡 विशेष टीप:
पारायण पूर्ण झाल्यावर शेवटच्या दिवशी किमान पाच सुवासिनींना किंवा गरजू व्यक्तींना गोड जेवण द्यावे किंवा स्वामींच्या नावाने दानधर्म करावा.६. स्वामी समर्थांचा तारक मंत्र
प्रत्येक दिवसाचे वाचन संपल्यावर 'तारक मंत्राचे' ९ वेळा पठण करावे. तारक मंत्र हा भक्ताला संकटातून तारून नेणारा आहे. "निःशंक होई रे मना, निर्भय होई रे मना..." हे शब्द तुमच्यातील आत्मविश्वास जागृत करतात.
७. आजच्या काळात पारायणाचे महत्त्व
आजच्या धकाधकीच्या जीवनात आपल्याला स्वतःसाठी वेळ मिळत नाही. पारायणाचे हे काही दिवस आपल्याला अंतर्मुख करतात. स्वामींचे चरित्र आपल्याला जीवन जगण्याची कला शिकवते. "भिऊ नकोस मी तुझ्या पाठीशी आहे" हे आश्वासन केवळ शब्दांत नाही, तर ते पारायण करणाऱ्या प्रत्येक भक्ताला प्रत्यक्ष अनुभवायला मिळते.
स्वामी चरणी प्रार्थना
हे स्वामी समर्था, माझ्या हातून घडत असलेली ही सेवा आपण स्वीकार करावी. माझ्या मनातील अज्ञान दूर करून मला तुमच्या भक्तीच्या मार्गावर कायम ठेवावे. तुमच्या कृपेने माझ्या आयुष्यातील सर्व संकटे दूर व्हावीत आणि सर्वांचे कल्याण व्हावे.
.jpg)
.jpg)
0 टिप्पण्या